Nuttige tips voor je Londen stedentrip

Londen is een geweldige stad, en er is genoeg te zien en te doen. Maar er zijn wat dingetjes die handig zijn om te weten als je naar Londen gaat.

Gatwick Airport

Gatwick Airport Hoewel Heathrow de grootste en meest bekende luchthaven van Londen is, is het soms goedkoper om naar één van de kleinere vliegvelden te vliegen. Wij vlogen dit jaar naar Gatwick Airport. Vlieg je op Gatwick Airport, dan is het handig om te weten dat er een gratis shuttle is van de Noord terminal naar de Zuid terminal. Vanaf de Zuid terminal vertrekken de treinen naar Londen. Negeer alle reclames en borden voor Gatwick Express en reis in plaats daarvan met First Capital Connect van Gatwick Airport naar Blackfriars. Dat kost je £ 10,- per rit in plaats van £ 14,90, en kost nauwelijks meer tijd. Koop daarvoor bij een kaartjesautomaat (kan ook bij die van Gatwick Express) een Anytime Day Single naar London Blackfriars. Je kan contant met munten of biljetten betalen, en er zijn pinautomaten op Blackfriars. Andere reismogelijkheden vanaf Gatwick Airport vind je op [visitlondon.com](http://www.visitlondon.com/nl/vervoer_en_informatie/luchthavens/de-luchthaven-london-gatwick).

Underground

London Underground In Londen is het enorm handig om met de metro te reizen. En daarbij liggen zowat alle leuke attracties in zone 1, de centrumzone. Eenmaal aangekomen op Blackfriars (of Victoria, of één van de andere metrostations) dan kan je daar een London Travelcard kopen. Die zijn verkrijgbaar als papieren dagkaart voor zowel alleen buiten de spits (na 9:30 uur) als voor de hele dag, en als 7-dagenkaart. Maar wil je vier of meer dagen de hele dag kunnen reizen, of vijf of meer dagen buiten de spits, dan is het goedkoper om een 7-Day Travelcard te kopen. Haal je 7-Day Travelcard bij de balie en vraag om een Oyster card. Je betaalt £ 5,- borg voor de Oyster card, maar het maakt alles zo veel makkelijker. En bij je vertrek lever je de Oyster card gewoon weer in bij een willekeurig metrostation en je krijgt je vijf pond ook weer terug. Meer informatie over de London Travelcard vind je op [londontravelpass.com](http://visitorshop.tfl.gov.uk/travelcards/7-day/product/7-day-travelcard.html).

Oude ponden

Old British Pounds Neem je je oude Britse bankbiljetten weer mee naar Londen? Controleer dan of ze nog wel geldig zijn op de website van de [Bank of England](http://www.bankofengland.co.uk/banknotes/Pages/denom_guide/default.aspx). Zo kan het zijn dat je 20 pond biljet drie jaar terug nog geldig was en nu niet meer. Oude biljetten worden nergens in Londen geaccepteerd, maar je kan ze gratis inwisselen bij de Bank of England aan Threadneedle Street, metrohalte Bank. Let op, de bank sluit al om 3 uur.

Nieuwe ponden Haal geen ponden bij het GWK in Nederland, zelfs al betaal je daar maar 0% provisie. Want het GWK houdt z’n eigen koers er op na die wel 7 procent slechter voor je kan uitvallen dan de koers van je bank. Je kan het beste gewoon je ponden in Londen pinnen bij een pinautomaat.

Pinnen

ATM Currency conversion Je pinpas werkt alleen bij pinautomaten (_ATM’s_) met het [Maestro-logo](https://upload.wikimedia.org/wikipedia/en/thumb/f/fd/Maestro_logo.svg/500px-Maestro_logo.svg.png), maar gelukkig ondersteunen bijna alle pinautomaten in Londen Maestro-kaarten. Maar let op! Pin alleen bij automaten die geen extra transactiekosten rekenen (zogenaamde _free cash ATM’s_), en pin het bedrag in _ponden_. De automaat wil graag het bedrag alvast voor je omrekenen naar euro’s, maar dat moet je niet doen. Dat is zonder uitzondering slechter voor je portemonnee dan wanneer je in ponden pint en je eigen bank het omrekenen laat doen, zelfs als je bank nog wat provisie rekent.

Project X

September 2012: Merthe Weusthuis maakt voor haar zestiende verjaardag een verjaardagsevenement aan op Facebook. Hoewel het evenement beperkt was tot vrienden, was de optie om genodigden hun vrienden te kunnen laten uitnodigen niet uitgeschakeld. Een vriend van een vriend van Merthe nodigde 500 vrienden uit, waarna het aantal uitgenodigden de spuigaten uit begon te lopen. Een dag later hadden 3500 mensen al via Facebook laten weten aanwezig te zijn. Toen Merthe haar event ging verwijderen, werden er door derden evenementen aangemaakt onder de naam ‘Project X Haren’ waarin men werd opgeroepen naar Haren te komen voor Merthe’s verjaardag.

Uiteindelijk stonden er meer dan 25.000 uitnodigingen over en meer dan 2500 mensen hadden aangegeven te komen. De gemeente Haren begon allerlei maatregelen te nemen, en die maatregelen kwamen in het nieuws. Hierdoor werden steeds meer mensen bekend met Project X Haren en kwamen er uiteindelijk op vrijdag 21 september duizenden mensen per trein en auto naar Haren. Een deel hiervan begon te rellen, vernielen en plunderen naarmate de nacht vorderde, en de politie en ME kregen het niet in de hand. De volgende ochtend bleek er voor honderdduizenden euro’s aan schade, de Albert Heijn geplunderd, veel gewonden, enkele zwaargewonden en een oudere man mishandeld. En nu rijst de vraag: was dit de schuld van Merthe, of van Facebook?

Allereerst is het natuurlijk niet de schuld van Merthe. Zij wist niet van te voren dat een vriend van een vriend voor haar verjaardag al z’n 500 vrienden ging uitnodigen, die op hun beurt ook weer mensen uitnodigden. Zelfs al had ze bewust een open uitnodiging gemaakt en iedereen opgeroepen om te komen, dan kan je haar hooguit kwalijk nemen dat er dan geen plaats, voorzieningen of beveiliging voor de grote groep mensen is. Als dan de gemeente op de valreep dat moet regelen kost dat geld.

Facebook is, net als Twitter, een snel online sociaal medium waarmee grote groepen mensen bereikt kunnen worden. Dat Facebook het wel heel makkelijk maakt om ongewild veel genodigden te krijgen op een evenement is bekend, en het enige dat Facebook kwalijk kan worden genomen. Het mobiliseren van grote groepen mensen is niets nieuws, en dat het via Facebook (of Twitter, of het internet in het algemeen) kan gebeuren is dus ook niet speciaal. Het gebeurde al via oproepen in gebedsgebouwen, op mededelingenborden, via kranten en e-mail. Als Dan Brown in één van z’n boeken meldt dat er iets speciaals te doen is op 21 december 2012 in de Tuilerieën van Parijs, dan zouden allemaal mensen zich daar verzamelen.

De gemeente Haren daarentegen is niet zo slim geweest door steeds maar mededelingen te doen. Straatnaamborden verwijderen, noodverordening, politie achter de hand houden, een voetbalveld aanwijzen; elke mededeling zorgde voor aandacht in de media. Op een gegeven moment was Project X Haren ook bekend bij mensen die het niet via Facebook hadden gehoord.

Ik denk dat veel mensen die ‘ja’ hadden gezegd op één van de Facebook-events uiteindelijk niet zouden zijn gekomen, en dat de meeste mensen die wel kwamen opdagen er waarschijnlijk gewoon iets gezelligs van hadden gemaakt. Maar door alle media-aandacht werden er veel meer mensen gemobiliseerd dan anders, en daartussen zitten altijd mensen die kwaad in de zin hebben. En natuurlijk zijn de relschoppers in de eerste en voornaamste plaats verantwoordelijk voor wat er die dag in Haren gebeurde.